Þótt draga megi þær ályktanir af þessari aulalegu mynd hér fyrir neðan að ég sé að undirbúa mig undir mitt fyrsta geimskot upp í MÍR geimstöðina þá er það röng ályktun.

Bjarni geimfari

Þannig er mál með vexti að sem nemi í Háskóla Íslands fær Dagbjört mjög skemmtilega og áhugaverða pósta í gegnum póstlista háskólanemenda. Fyrir tveimur vikum síðan fékk hún póst sem í var ritað þetta: „Nú stendur yfir rannsókn á vegum Phillips University Marburg og Max Planck Institute í Þýskalandi hér á Íslandi. Verið er að rannsaka tungumálavirkni í heilanum (language processing) og er notaður til þess heilariti (electroencephalogram; EEG). Þátttakendur eru beðnir um að meta setningar á íslensku með tilliti til merkingar og setningabyggingar á meðan þeir eru tengdir við heilaritann. Rannsóknin hér á landi er hluti af stærri rannsókn þar sem ætlunin er að bera saman ólík tungumál.“

Við skráðum okkur til leiks en Dagbjört hafði því miður ekki tíma til að taka þátt sökum skólaverkefna. Ég fór því sem fulltrúi Laugarnesvegarins og gaf vísindunum fjórar klukkustundir af lífi mínu.

Hettan sem ég er með á myndinni er semsagt með nemum sem nema og magna upp örsmá rafboð heilans og senda til tölvunnar sem skráir þau niður í línurit. Þetta tæki kallast EEG.

Þessi tilraun tók heldur betur á taugarnar því fyrst þurfti að koma húfunni fyrir á réttum stað með þar til gerðum mælingum og málbandi. Síðan þurfti að fá nemana til þess að nema rafboðin en það var gert með því að smyrja einhverskonar geli með leiðandi efni undir nemana, nudda þeim vel í hársvörðinn (húðina í mínu tilfelli) svo að tölvan fengi nógu góða tengingu við heilann minn. Þetta tók rúman klukkutíma. Þegar þessu var lokið var ekki eftir neinu að bíða heldur var tilrauninni skellt í gang. Átti tilraunadýrið (ég) fyrst að þrýsta á já eða nei hnappa eftir að setning birtist á skjánum. Já ef mér fannst setningin málfræðilega rétt og nei ef mér fannst hún röng. Í kjölfarið kom spurning út frá fyrri setninguni og svo kom annað hvort spurningin „hver“, „hverjum“ eða „hvar“ sem fylgt var eftir með svarinu sem tilraunadýrið átti að svara hvort væri rétt eða rangt. Þetta var frekar hratt og flókið og þótt að helmingur setninganna væru málfræðilega réttar voru þær ekki samsettar í einhverju samhengi og því æði ruglingslegar og erfitt að einbeita sér að þeim. Ekki nóg með það heldur var óskað eftir því að tilraunadýrið hreyfði hvorki legg né lið, kyngdi ekki né blikkaði augunum nema þegar þrýst var á já eða nei hnappana. Eftir tvo tíma næstum hreyfingarlaus og blikklaus lauk þessu. Ég var frelsinu feginn.

Sá sem stjórnar tilrauninni, Þjóðverji að nafni Dr. Dietmar, tók fyrir mig þessa mynd og ætlar svo að senda hér tölvumynd af heilastarfseminni þegar búið verður að vinna úr gögnunum eftir þrjár vikur. Ég set hana hér inn þegar hún berst mér með rafpósti yfir Atlanshafið. Hann Dr. Dietmar leit nú samt ekki mikið út fyrir að vera Dr. Dietmar, frekar ungur kannski rúmlega þrjátíu ára, kraftlega líkamsburði, snoðaður, íklæddur grænum hermannabuxum og ungæðislegum stuttermabol.